Decyzja o wyborze mieszkania na zakup lub wynajem to kluczowy moment w życiu wielu osób. Wybór ten zależy od wielu czynników, np. metraż, liczba pokoi, lokalizacja czy sytuacja finansowa. W niniejszym artykule dokonamy szczegółowego porównania preferencji dotyczących najczęściej wybieranych mieszkań na zakup oraz na wynajem, opierając się na dostępnych raportach i badaniach rynku nieruchomości w Polsce.
Preferencje przy zakupie mieszkań – najważniejsze informacje w pigułce
Decyzja o zakupie mieszkania często wynika z chęci posiadania stabilności oraz inwestycji w przyszłość. Dane Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) wskazują, że w 2023 roku w Polsce podpisano 510,9 tys. aktów notarialnych dotyczących sprzedaży nieruchomości, co stanowiło spadek o 3,8% w porównaniu z rokiem poprzednim.
Sprawdź też: Najczęstsze obawy sprzedających – jak sobie z nimi radzić?
Mimo tego spadku zainteresowanie zakupem mieszkań pozostaje wysokie, zwłaszcza w największych miastach Warszawa, Kraków, Wrocław czy Gdańsk. Najczęściej wybierane mieszkania na sprzedaż to lokale o powierzchni od 45 do 70 m², co odpowiada standardowym mieszkaniom dwu- i trzypokojowym. Z raportu Narodowego Banku Polskiego (NBP) wynika, że w 2023 roku przeciętna powierzchnia nowo wybudowanego mieszkania wyniosła około 61,5 m² – to o około 3 m² więcej niż pięć lat wcześniej.
Rodziny z dziećmi najczęściej wybierają mieszkania trzypokojowe o powierzchni od 55 do 75 m². Wynika to z potrzeby zapewnienia większej przestrzeni do życia oraz wydzielenia osobnych pomieszczeń dla dzieci i rodziców. Warto również zauważyć, że mieszkania na parterze lub z dostępem do ogródka cieszą się rosnącą popularnością, szczególnie wśród osób ceniących kontakt z naturą.
Z kolei single i młode pary częściej decydują się na mieszkania dwupokojowe o powierzchni od 40 do 55 m² – są one bardziej przystępne cenowo, łatwiejsze w utrzymaniu i często znajdują się w nowoczesnych budynkach z dodatkowymi udogodnieniami – siłownia, monitoring czy garaż podziemny.
Zakup mieszkania wiąże się także z podjęciem decyzji o lokalizacji. W największych miastach, Warszawa, Kraków czy Wrocław, ceny mieszkań są najwyższe – w Warszawie średnia cena za 1 m² w 2023 roku wynosiła około 14 500 zł, w Krakowie 12 800 zł, a we Wrocławiu 12 200 zł.
Dzisiaj te ceny są dużo wyższe, ponad 17 tys. zł. Warto jednak zwrócić uwagę, że w mniejszych miastach i na przedmieściach ceny te są znacznie niższe, co sprawia, że coraz więcej osób rozważa zakup mieszkania poza centrum metropolii.
Preferencje przy wynajmie mieszkań
Rynek wynajmu mieszkań w Polsce dynamicznie się rozwija, szczególnie w dużych miastach i ośrodkach akademickich.
Według raportu Otodom Analytics z 2023 roku największym zainteresowaniem cieszyły się mieszkania dwupokojowe o powierzchni od 35 do 50 m² – stanowiły one aż 37% dostępnych ofert najmu. Mieszkania dwupokojowe są preferowane ze względu na korzystny stosunek ceny do przestrzeni, a także niskie koszty utrzymania. Wynajem kawalerek również cieszy się dużym zainteresowaniem – stanowią one około 25% całkowitej oferty rynkowej.
W dużych miastach Warszawa, Wrocław czy Poznań, rośnie także zainteresowanie wynajmem pokoi i mieszkań na spółkę – szczególnie wśród studentów i młodych pracowników. W Warszawie średnia cena wynajmu kawalerki w 2023 roku wynosiła około 2800 zł, natomiast mieszkanie dwupokojowe kosztowało średnio 3800 zł miesięcznie. Ceny te są wyższe niż w pozostałych dużych miastach, co wynika z ograniczonej dostępności mieszkań na wynajem i dużego zapotrzebowania.
Warto także zauważyć, że wzrost stóp procentowych i trudności w uzyskaniu kredytu hipotecznego przyczyniły się do zwiększonego zainteresowania wynajmem. W 2023 roku liczba zawartych umów najmu wzrosła o około 7% w porównaniu z rokiem 2022, a średnia długość umowy najmu wynosiła około 12 miesięcy. Często wybierane są także umowy krótkoterminowe (do 6 miesięcy), szczególnie wśród osób młodych, które często zmieniają miejsce zamieszkania ze względu na pracę lub studia.
Czynniki wpływające na wybór mieszkań
Decyzja o wyborze między zakupem a wynajmem mieszkania zależy od wielu czynników:
- Sytuacja finansowa – zakup mieszkania wiąże się z koniecznością posiadania odpowiedniego wkładu własnego (obecnie wynoszącego minimum 20% wartości nieruchomości) oraz zdolności kredytowej. Wynajem wymaga jedynie wniesienia kaucji i opłacania miesięcznego czynszu.
- Stabilność zawodowa i życiowa – osoby z ustabilizowaną sytuacją zawodową i rodzinną częściej decydują się na zakup mieszkania. Wynajem jest natomiast preferowany przez osoby mobilne, często zmieniające miejsce pracy lub styl życia.
- Elastyczność – wynajem daje większą elastyczność – w razie zmiany sytuacji życiowej można łatwo zmienić miejsce zamieszkania bez konieczności sprzedaży nieruchomości.
- Wartość inwestycyjna – mieszkania na zakup są postrzegane jako bezpieczna forma lokaty kapitału. W dłuższym horyzoncie czasowym nieruchomości zyskują na wartości, co sprawia, że ich zakup jest opłacalny.
Trendy na rynku nieruchomości – co musisz zapamiętać?
W 2023 roku odnotowano wzrost liczby mieszkań budowanych na wynajem – deweloperzy zaczynają dostrzegać rosnące zainteresowanie rynkiem najmu, szczególnie w dużych miastach. Wzrasta także zainteresowanie mieszkaniami w systemie najmu instytucjonalnego – w 2023 roku tego typu mieszkania stanowiły około 5% całkowitej oferty wynajmu.
Osoby ceniące stabilność i bezpieczeństwo częściej decydują się na zakup, podczas gdy osoby mobilne i szukające elastyczności wybierają wynajem. Rynek nieruchomości w Polsce pozostaje dynamiczny – wzrost cen, zmiany w strukturze demograficznej oraz sytuacja gospodarcza będą miały kluczowe znaczenie dla przyszłych decyzji mieszkaniowych. Niezależnie od podjętej decyzji, ważne jest, aby dokładnie przeanalizować wszystkie czynniki i wybrać rozwiązanie najlepiej odpowiadające Twoim potrzebom.
Bibliografia:
- https://www.otodom.pl/wiadomosci/dane/rynek-mieszkaniowy-podsumowanie-2023-i-prognozy-na-2024
- https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/infrastruktura-komunalna-nieruchomosci/nieruchomosci-budynki-infrastruktura-komunalna/obrot-nieruchomosciami-w-2023-roku%2C8%2C7.html